09.07.2021.

Raniji Predsjednik Crne Gore na 24. Evroazijskom Ekonomskom Samitu
Raniji Predsjednik Crne Gore Filip Vujanović učestvovao je na 24. Evroazijskom ekonomskom samitu, koji je u organizaciji Marmara fondacije iz Turske realizovan u online formatu. U okviru panela o klimatskim promjenama i globalnom zagrijavanju, raniji predsjednik Vujanović je izjavio:

Poštovani dr. Suver, dragi Akane
Vaše ekselencije,
Uvaženi prijatelji,
Dame i gospodo,

Zadovoljstvo mi je da učestvujem na 24. Evroazijskom ekonomskom samitu u organizaciji Marmara fondacije, uz želju da bude uspješan.

Među najznačajnijm izazovima za budućnost čovječanstva, svakako je globalno zagrijavanje uzrokovano klimatskim promjenama.

Želja za progresom, nekontrolisana eksploatacija prirodnih dobara, tehnološki i infrastrukturni napredak, pored pozitivnih imali su i negativne efekate, koji su od globalne zajednice prepoznati tek krajem prošlog vijeka.

Samit u Rio De Žaneiru iz 1992. godine usvojio je Okvirnu konvenciju UN o klimatskim promjenama, i time konstruisao institucionalni i normativni okvir za borbu protiv klimatskih promjena. Samit je stvorio uslove usvajanju Kjoto Protokola iz 1997, koji je proširio Okvirnu konvenciju. Države potpisnice su se obavezale na smanjenje emisije gasova sa efektom staklene bašte, prije svega CO2.

Kjoto protokol prethodio je usvajanju Pariskog sporazuma iz 2016, jednog od najznačajnijih multilateralnih dokumenata usvojenih u prethodnoj deceniji. Pariski sporazum mjenja energetsku paradigmu i ustaljene obrazace djelovanja, kako bi se povećanje globalne temperature ograničilo na ispod 2°C, uz nastojanje da ono bude na nivou od 1.5°C. Pariski sporazum je obavezujući za sve države koje su ga ratifikovale. Crna Gora je ratifikaciju okončala u Skupštini 11. oktobra 2017. godine.

Pariski sporazum afirmisao je lidersku poziciju Ujedinjenih nacija i multilateralizam kao najbolji model za planiranje održive budućnosti i brige za čovječanstvo. On je u potpunosti kompatibilan i nadgrađuje Ciljeve održivog razvoja UN, koji se odnose i na klimatske promjene i potrebu čovjeka za ekološki prihvatljivim ambijentom.

Takvu ulogu Ujedinjenih nacija prihvatila je i Evropska unija, koja je krajem 2019. godine usvojila Evropski zeleni dogovor, čiji je cilj Evropa kao prvi klimatski neutralan kontinent do 2050. godine. Ovaj dokument pokriva sve sektore ekonomije Evropske unije, a posebno se fokusira na saobraćaj, transport, energetiku, poljoprivredu, industriju i informaciono-komunikacione tehnologije. Kroz Evropski zeleni dogovor u aprilu 2021. postignut je kompromis na nivou EU za usvajanje evropskog Zakona o klimi.

Pošto Zapadni Balkan, kome pripada i Crna Gora, teži članstvu u Evropskoj uniji, postignuta je saglasnost svih njegovih šest država o negativnom uticaju klimatskih promjena. Tako su države Regiona usvajanjem Zelene agende za Zapadni Balkan, na samitu Berlinskog procesa u Sofiji novembra 2020, preuzele obavezu sprovođenja mjera sprječavanja klimatskih promena i daljeg zagađenja, održivog energetskog razvoja i zaštite biodiverziteta, mobilnosti i cirkularne ekonomije, održive poljoprivrede i proizvodnje hrane. Zelena agenda za Zapadni Balkan u potpunosti je kompatibilna sa Evropskim zelenim dogovorom i važna je za proces pristupanja EU.

Crna Gora je još 20. septembra 1991. godine u Skupštini usvojila Deklaraciju o ekološkoj državi, a Ustavom iz 1992. u članu 1. definisana je kao demokratska, socijalna i ekološka država, što je proklamovano i Ustavom iz 2007, usvojenim nakon obnove državne nezavisnosti. Crne Gore je odlučna da u potpunosi, uz učešće i posvećenost svih, primijeni ova ustavna opredjeljenja. Crna Gora i region Zapadnog Balkana biće pouzdan partner održive i zelene budućnosti.

Uz želju da Forum doprinese boljem razumijevanju ovog procesa i rezultira konkretnim inicijativama, iskazujem poštovanje učesnicima i organizatoru.

Hvala na pažnji.
opširnije
28.06.2021.

Raniji predsjednik Crne Gore Filip Vujanović na Forumu o Zapadnom Balkanu
Raniji Predsjednik Crne Gore Filip Vujanović učestvovao je na Forumu „Procjena Zapadnog Balkana: Put naprijed“ u okviru panela „Regionalne perspektive“. Na panelu koji su moderirali raniji predsjednik Vlade BiH Zlatko Lagumdžija i predsjednica Nacionalnog komiteta za američku vanjsku politiku Suzan Eliot, pored ranijeg Predsjednika Vujanovića su učestvovali: raniji Predsjednik Sjeverne Makedonije Branko Crvenkovski, raniji Predsjednik Albanije Bujar Nišani, ranija predsjednika Vlade Hrvatske Jadranka Kosor, raniji predsjedavajući Predsjedništva BiH Mladen Ivanić i raniji predsjednik Vlade Srbije Mirko Cvetković. U svom izlaganju, raniji Predsjednik Crne Gore je izjavio:

Uvažene kolege,
Dragi Zlatko,

Prije svega, iskaz poštovanja organizatorima iz Nacionalnog komiteta za američku vanjsku politiku, Nizami Gandžavi međunarodnog centra iz Azerbejdžana i Fondaciji društva zajedničkih vrijednosti iz Sarajeva za organizaciju ovog susreta, koji je vjerovatno najava da se vraćamo klasičnim sastancima i da napuštamo video konferencije i video panele.

Želim da odgovorim na pitanje koje je u naslovu ovog panela - kakva je perspektiva Zapadnog Balkana i kako naprijed. Odgovor je vrlo jasan, odgovor nema alternativu i odgovor doživljavam kao obavezu. Dakle, Zapadni Balkan u Evropskoj uniji kao potreba Zapadnog Balkana, jer nema stabilnosti, sigurnosti i perspektive Zapadnog Balkana kao kad je u Evropskoj uniji. Ali i Zapadni Balkan kao potreba Evropske unije, jer ona ne može biti ni cjelovita ni globalno konkurentna ukoliko nije u svojoj punoći. A njene punoće nema ukoliko nema Zapadnog Balkana u njoj.

Ta perspektiva je i obaveza, koja je konstituisana u novembru prošle godine na samitu Zapadni Balkan - Evropska unija, koji je organizovan u okviru Berlinskog procesa pod pokroviteljstvom Njemačke i kancelarke Angele Merkel, u suorganizaciji Bugarske i Sjeverne Makedonije. Samit je rezultirao Deklaracijom o zajedničkom ekonomskom tržištu i zajedničkoj ekološkoj agendi. I jedna i druga, po običaju ovih prostora, da se dobre vijesti i kvalitetne poruke slabije čuju i kraće traju, ostale su bez adekvatnog odijeka, iako su finale jednog važnog procesa, koji je trajao od 2014. godine.

Dužan sam da se podsjetim i da nas podsjetim, posebno predsjednika Hrvatske Iva Josipovića, da smo nakon ulaska Hrvatske 1. jula 2013. godine u EU imali inicijativu predsjednika Josipovića i Boruta Pahora, da formiramo jednu, po mom doživljaju, najbolju regionalnu inicijativu – Brdo-Brioni i da na njoj obezbijedimo učešće najviših zvaničnika država Evropske unije i Evropske komisije.

Prvi takav samit održan je nakon samo 25 dana na Brdu kod Kranja, uz učešće predsjednika Francuske Fransoe Olanda. Sljedeći, izuzetno važan sastanak je bio u Dubrovniku 15. jula 2014. godine, uz učešće kancelarke Merkel, nakon koga je za manje od mjesec dana otada održana konferencija o Zapadnom Belkanu u Berlinu i zvanično ustanovljen Berlinski proces.

Taj Berlinski proces je odmah uputio poruku da pristup Evropskoj uniji državama Zapadnog Balkana treba da bude individualan, ali da moramo da pokažemo saradnju. Saradnju u oblasti ekonomije, u oblasti obrazovanja, u oblasti kulture i u oblasti nauke. opširnije
23.04.2021.

Autorski tekst ranijeg Predsjednika Crne Gore Filipa Vujanovića
Raniji predsjednik Crne Gore Filip Vujanović objavio je 21. aprila 2021. godine autorski tekst u Global Times-u, analizirajući inicijativu Pojas i put i crnogorska iskustva u saradnji sa kineskim kompanijama angažovanim u izgradnji crnogorskog autoputa.

Optuživanje Kine za stvaranje ‘dužničke zamke’ Crnoj Gori neutemeljeno

Vlade Crne Gore iskazala je očekivanje da joj Evropska unija pomogne u vraćanju kredita za autoput kineskoj EXIM banci. Ovo je izazvalo brojne optužbe medija (a ne samo njih) za globalno važnu kinesku Inicijativu pojasa i puta. Brojni mediji obnavljaju, pa i jačaju, kritiku ovog projekta, neosnovanim optužbama za navodnu namjeru “dužničke zamke". Neosnovano se tvrdi da Crna Gora može postati ekonomski zavisna od Kine, stvarajući prostor političkog uticaja i zavisnosti.

Ocjenjujući ove optužbe neutemeljenim, već sam saopštio mišljenje o vrijednosti Inicijative pojasa i puta. Ova Inicijativa je globalno vrijedna, afirmiše multilateralizam, i šansa je za jačanje regionalne povezanosti i razvojna prilika za države koje su joj se pridružile.

Inicijativu pojasa i puta Predsjednika NR Kine Xi Jinpinga smatram velikom prilikom za države učesnice da iskoriste atraktivne i povoljne finansijske aranžmane. Na taj način daje se impuls razvoju strateški važnih infrastrukturnih projekata, unapređuje regionalna povezanost, uz posebno vrednovanje multilateralizma, i intenzivira ekonomska, kao i saradnja u brojnim drugim oblastima.

NR Kina je preko svojih banaka osigurala najpovoljnije i najkonkurentnije kredite, ponudila ugledne izvođače i dala mogućnost domaćim podizvođačima da učestvuju u tim projektima. Kroz kineske kredite i izvođače, i lokalne podizvođače, ova Inicijativa je sjajna prilika za ekonomski i ukupni razvoj.
opširnije
27.03.2021.

Raniji Predsjednik Crne Gore Filip Vujanović na video konferenciji o Balkanskom i Korejskom poluostrvu
Raniji predsjednik Crne Gore Filip Vujanović učestvovao je na video konferenciji o Balkanskom i Korejskom poluostrvu, u organizaciji Federacije univerzalnog mira (UPF). Pored ranijeg predsjednika Vujanovića, panelisti na video konferenciji su bili: Alfred Mojsiu, raniji predsjednik Albanije, Ho-Jin Li, vršilac dužnosti predsjednika koreanske Asocijacije Ujedinjenih nacija, Hjung-Suk Kim, bivši pomoćnik ministra za ujedinjenje Koreje i Hung-Sun Park, profesor i ekspert u oblasti Ujedinjenih nacija. Moderator događaja bio je Lufti Derviši, direktor Transparency International Albania. U svom obraćanju, raniji Predsjednik Filip Vujanović izjavio je sljedeće:

Vaše ekselencije,
Dame i gospodo,
Dragi prijatelji,

Federacija univerzalnog mira (UPF) u kontinuitetu je pomogala prevazilaženje izazova regiona Zapadnog Balkana, pa je zadovoljstvo učestvovati na ovoj konferenciji. Posebno su važni napori UPF za trajno pomirenje, ne samo na Balkanu i Korejskom poluostrvu, već i globalno.

Tema današnjeg vebinara je veoma značajna zbog iskustava Balkanskog i Korejskog poluostrva u postizanju trajnog mira i stabilnosti. Ova su iskustva bogata i različita zbog istorijske, demografske, ekonomske, geografske, ideološke, religijske i druge različitosti ova dva poluostrva.

Svakako da razlike među državama Balkanu višestruko nadmašuju one između Južne i Sjeverne Koreje. Ključna je i najsnažnija razlika dvije države Korejskom poluostrvu je ideološka i nema regiona u međunarodnoj zajednici u kome je ona tako i toliko izražena.

Bez obzira na razlike, dva poluostrva imaju najmanje tri sličnosti koje utiču na njihovu sadašnjost i budućnost.

Prva sličnost je u geostrateškom i geopolitičkom značaju ovih poluostrva na globalnom nivou. U novijoj istoriji Balkansko i Korejsko poluostrvo bili su interesna sfera najvećih svjetskih sila. Ranije,SSSR, Sjedinjenih Američkih Država i Japana, a sada prvenstveno NR Kine i Sjedinjenih Država, a donekle i Rusije. Danas je Korejsko poluostrvo jedan od ključnih ekonomskih partnera i SAD-a i NR Kine, Južna Koreja jedan je od najvećih digitalnih i ekonomskih globalnih sila, a u obje države su stacionirane jake bezbjednosne snage radi očuvanja mira. Balkan je, s druge strane, istorijski gledano, oduvijek bio raskrsnica Istoka i Zapada, hrišćanstva i islama, Evrope i Azije. Sada od Balkana često značajno zavisi stabilnost evropskog kontinenta.

Druga sličnost je težak i tragičan XX vijek obilježen ratnim razaranjima, podjelama i velikim ljudskim žrtvama i stradanjima. Početkom XX, vijeka Koreja je bila okupirana od Japana, nakon čega se na tom prostoru vodio Rusko – Japanski rat, poslije koga se Koreja borila za nezavisnost. Na Balkanu je bilo pet ratova. Dva Balkanska, Prvi i Drugi svjetski rat i rat tokom raspada bivše Jugoslavije..

Korejsko poluostrvo u ratu s početka 50-tih godina podjeljeno je na dvije države, a u ratu je stradalo više od 2,5 miliona ljudi, uz masovna razaranja od kojih se Korejsko poluostrvo još oporavlja. Dok je rat između Južne i Sjeverne Koreje posledica ideoloških diskrepanci istog naroda i različitih geopolitičkih interesa najvećih sila tog vremena, rat tokom dezintegracije bivše Jugoslavije pokrenut je i vođen na talasima ekstremnog nacionalizma koji je uvjek i svuda donosio nesreće. Taj rat je ostavio dubok trag na odnose država Zapadnog Balkana, a njegova zaostavština usporava iskreno i trajno pomirenje. Jednako tako, ovi sukobi su ostavili nesagledljive posljedice na ekonomski i ukupni društveni razvoj, na ljudska prava i slobode ali i odnose među državama Zapadnog Balkana. Poremećenost odnosa, različiti nivo ljudskih prava i različiti ekonomski i ukupni razvoj karakterišu i odnose Južne i Sjeverne Koreje.

I treća, možda i najznačajnija sličnost ova dva globalno važna regiona je njihova potreba za trajnim mirom. Iskustvo i istorija opominju i Balkan i Koreju da rat nije sredstvo za rješavanje otvorenih pitanja i nesuglasica, već da on samo doprinosi razaranjima, produbljivanju problema i velikim ljudskim žrtvama. Nedavna prošlost i bolna istorijska iskustva, kako na Balkanu, tako i na Korejskom poluostrvu, najbolji su pokazatelj neophodnosti mira kao najviše vrijednosti. Mir i pomirenje, nije lako dostići, ali je nužno insistirati na njemu i promovisati ga. Nadam se da će i ova konferencija tome doprinjeti.

Hvala na pažnji. opširnije
10.01.2021.

Saopštenje za javnost
Povodom zloupotrebe moje čestitke, kao Predsjednika Crne Gore, prema obilježavanju 9. januara, Dana Republike Srpske, zbog odnosa prema javnosti obavještavam o sljedećem:

Čestitku sam uputio 2011. godine na poziv da prisustvujem svečanom obilježavanju, a prije nego je 2016. godine ovaj datum od Ustavnog suda Bosne i Hercegovine proglašen neustavnim zbog diskriminatorskog karaktera, na inicijativu tadašnjeg člana Predsjedništva Bosne i Hercegovine Bakira Izetbegovića.

Svoj odnos poštovanja suvereniteta i teritorijalnog integriteta Bosne i Hercegovine, njenih entiteta, konstitutivnih naroda i građana iskazivao sam u svim prilikama, imajući zadovoljstvo da budem domaćin brojnih posjeta članova i predsjedavajućih Predsjedništva Bosne i Hercegovine, a i da više puta posjetim Bosnu i Hercegovinu, posljednji put u zvaničnoj posjeti, u martu 2017. godine. opširnije
19.11.2020.

Raniji Predsjednik Crne Gore na video konferenciji o Zapadnom Balkanu
Raniji predsjednik Crne Gore Filip Vujanović učestvovao je na video konferenciji posvećenoj odnosima na Zapadnom Balkanu, u ko-organizaciji Nacionalnog komiteta za američku vanjsku politiku, međunarodnog centra Nizami Gandžavi i Fondacije društva zajedničkih vrijednosti. Pored ranijeg Predsjednika Crne Gore, na konferenciji su učestvovali i Zlatko Lagumdžija, raniji predsjednik Vijeća ministara i ministar vanjskih poslova Bosne i Hercegovine, Mirko Cvetković, raniji predsjednik Vlade Srbije, Džon Konorton, sekretar Nacionalnog komiteta za američku vanjsku politiku i Metju Nimec, raniji specijalni izaslanik američkog predsjednika Bila Klintona za medijaciju u sporu o imenu između Grčke i Sjeverne Makedonije. Moderatorka video konferencije bila je Suzan Eliot, predsjednica i direktorka Nacionalnog komiteta za američku vanjsku politiku.

Teme video konferencije bile su sudbina Mini Šengen inicijative u svijetlu Ekonomskog i investicionog plana za Zapadni Balkan predstavljenog u oktobru, kao i konkretni predlozi za saradnju u narednom periodu između država regiona Zapadnog Balkana na putu evropske integracije.

U odnosu na prvu temu video konferencije i sudbinu inicijative Mini Šengen, raniji predsjednik Filip Vujanović je konstatovao da je ideja Mini Šengena prošlost i da je postala nepotrebnom nakon posljednjeg Samita država Zapadnog Balkana u Sofiji, organizovanog u okviru Berlinskog procesa, uz kopredsjedavanje Bugarske i Sjeverne Makedonije. Odnos Evropske unije prema Zapadnom Balkanu dobio je jasne i snažne okvire kroz inicijativu Berlinskog procesa. Ova inicijativa pokrenuta je u avgustu 2014. godine od strane njemačke kancelarke Angele Merkel. Mjesec dana ranije, ona je učestvovala na Samitu Brdo – Brioni inicijative u Hrvatskoj, u okviru kojeg su predsjednici država Zapadnog Balkana, Hrvatska i Slovenija iskazali jasno očekivanje za snažnijom i konkretnijom podrškom Evropske unije Zapadnom Balkanu.

Nakon višegodišnje saradnje i brojnih samita lidera država Zapadnog Balkana i EU, Berlinski proces je dobio jasno usmjerenje na Samitu u Sofiji, 10. novembra 2020. Na tom Samitu usvojene su dvije Deklaracije: o Zajedničkom regionalnom tržištu i Zelena agenda za Zapadni Balkan. Obavezom konstituisanja Zajedničkog regionalnog tržišta, lideri država Zapadnog Balkana obavezali su se na zajednički trgovinski, digitalni, investicioni, inovacioni i industrijski prostor. Ovim se olakšava i ubrzava slobodno kretanje ljudi i promet kapitala, roba i usluga uz prednost digitalne povezanosti. Sve ove vrijednosti su stavljene u funkciju saniranja posljedica pandemije COVID-19. Uz Deklaraciju je prihvaćen i Akcioni plan za njeno sprovođenje sa utvrđenim obavezama i rokovima. Crna Gora će sigurno biti pouzdan partner poštovanja ovih kapitalno važnih sporazuma EU i Zapadnog Balkana.

Može se konstatovati da je zahvaljujući Berlinskom procesu i Evropskoj uniji prihvaćena obaveza konstituisanja Zajedničkog regionalnog tržišta, koje obuhvata sve ono što je bila ambicija Mini Šengena, opredjeljujući mnogo širi sadržaj saradnje od onog koji je predviđao Mini Šengen. Inicijativa Mini Šengen imala je dobar cilj - snažnije regionalno povezivanje država Zapadnog Balkana, ali loš način za realizaciju tog cilja, jer je, na jednakom nivou i odmah, morala uključiti Crnu Goru, Bosnu i Hercegovinu i Kosovo. Zaključujući prvi dio diskusije, raniji predsjednik Filip Vujanović konstatovao je da je konstituisano Zajedničko regionalno tržište dobar okvir i snažna šansa za dalje regionalno povezivanje.

Raniji predsjednik Crne Gore Filip Vujanović ukazao je na brojne mogućnosti koje za implementaciju Zajedničkog regionalnog tržišta pruža nedavno predstavljeni Ekonomsko-investicioni plan Evropske komisije. Ovaj plan predstavlja dobru priliku za poboljšanje regionalne saradnje na svim poljima, prvensveno kroz bolju infrastrukturnu i energetsku povezanost, koja uz digitalnu transformaciju predstavlja ključni segment unapređenja biznis ambijenta na Zapadnom Balkanu i šansu za privlačenje stranih investicija.

Govoreći o evropskoj i evroatlantskoj perspektivi Crne Gore i regiona, raniji predsjednik Crne Gore Filip Vujanović podsjetio je da je Crna Gora kredibilan član NATO-a i da je najviše odmakla na putu ka članstvu u EU, sa svim otvorenim i tri privremeno zatvorena poglavlja. Kazao je i da projekat Evropske unije ne može biti uspješno zaokružen bez Zapadnog Balkana. Kao ključne elemente za snaženje evropske perspektive Zapadnog Balkana i unapređenje regionalnih odnosa raniji predsjednik Filip Vujanović prepoznao je potrebu ispunjenja prethodno dogovorenih obaveza i bolji nivo realizacije ugovorenih projekata, i zaključio da se upravo pitanjima projektne implementacije u kontekstu jačanja regionalne saradnje u narednom periodu mora proaktivnije pristupiti. opširnije
13.10.2020.

Raniji Predsjednik Crne Gore na online konferenciji Igmanske inicijative
Raniji predsjednik Crne Gore učestvovao je na online Konferenciji posvećenoj obilježavanju dvije decenije djelovanja Igmanske inicijative. Na predsjedničkom panelu koju je moderirao Aleksandar Popov, ko-predsjednik ove injcijative, uz ranijeg predsjednika Vujanovića, učestvovali su i raniji predsjednik Hrvatske Stjepan Mesić, Srbije Boris Tadić, raniji predsjedavajući Predsjedništva BiH Mladen Ivanić i raniji predsjednik Vlade Srbije Mirko Cvetković. Odgovarajući na pitanje moderatora kakvi su aktuelni odnosi drźava Dejtonske četvorke i šta bi trebalo učiti da se poboljšaju, raniji predsjednik Crne Gore Filip Vujanović je konstatovao:

Očigledno je da se nije u cijelini ostvarila namjera maksimalne normalizacije odnosa Crne Gore, Srbije, Bosne i Hercegovine i Hrvatske koja je saopštena kroz zajedničku izjavu na Konferenciji u Zagrebu 17. novembra 2000. godine, na kojoj je formirana Igmanska inicijativa. Konferencija je završena potpisom zajedničke izjave u kojoj je konstatovana potreba pune normalizacije odnosa država Dejtonske četvorke kroz granični režim šengenskih država, slobodnu trgovinu i demilitarizaciju. Nijedan od tih ciljeva nije značajnije ostvaren, a brine pojačano naoružavanje u nekim državama regiona koje ne pokazuje ambiciju demilitarizacije. Crna Gora, kao članica NATO-a, nema potrebe za militarizacijom jer je ušla u sistem kolektivne bezbjednosti koje članstvo u NATO obezbjeđuje punu sigurnost članicama.

Region Dejtonske četvorke i Zapadnog Balkana opterećuje brojna otvorena bilateralna pitanja uz nizak nivo regionalne saradnje.

Otvorena pitanja treba rješavati dijalogom kroz postizanje sporazuma. Crna Gora je pokazala svoju posvećenost tome i uspjeh u sporazumjevanju. Sa Srbijom kroz Beogradski sporazum iz marta 2002 godine, kojim je obezbijedila pravo na referendum o državnom statusu. Sa Hrvatskom kroz Sporazum o privremenom režimu na prostoru Prevlake, iz decembra 2000. godine, koji je faktički kreirala Crna Gora, iako ga je formalno potpisao ministar inostranih poslova tadašnje SR Jugoslavije, a koji Crna Gora i Hrvatska dosljedno primjenjuju. I sa Bosnom i Hercegovinom kroz Ugovor o državnoj granici iz avgusta 2015. godine, koji je prvi ugovor o ovom osjetljivom pitanju između država bivše Jugoslavije.

Saradnja između država Dejtonske četvorke, kao i između država Zapadnog Balkana, može se podići na veći nivo samo intezivnijom bilateralnom i regionalnom saradnjom. Države Zapadnog Balkana su se na regionalnu saradnju obavezale na Samitu Berlinske inicijative u Trstu u julu 2017. godine, Sofijskom deklaracijom sa Samita EU - Zapadni Balkan u maju 2018. godine i na Samitu Berlinskog procesa posvećenog Zapadnom Balkanu u Londonu, u julu 2018. godine. Države Zapadnog Balkana su se na ovu regionalnu saradnju obavezale u oblasti ekonomije, obrazovanja, kulture, nauke, istraživanja i inovacija. Pošto će dinamika evroposke integracije država Zapadnog Balkana očigledno zavisiti i od posvećenosti regionalnoj saradnji, trebalo bi se nadati da će ona biti intezivirana. Toj saradnji bi trebalo da doprinesu i regionalne inicijative kao što je Igmanska Inicijativa i Podgorički klub, sui generis regionalna iniciativa ranijih predsjednika država Zapadnog Balkana i Hrvatske i Slovenije. Podgorički klub je to pokazao suorganizaciom sa Ministarstvom nauke Vlade Crne Gore na Forumu u Ulcinju u aprilu prošle godine koji je bio posvećen regionalnoj saradnji država Zapadnog Balkana u oblasti nauke, istraživanja i inovacija. opširnije
08.10.2020.

Raniji Predsjednik Crne Gore na 23. Evroazijskom Ekonomskom Samitu
Raniji predsjednik Crne Gore Filip Vujanović učestvovao je 8. oktobra 2020. godine na 23. Evroazijskom ekonomskom samitu, u organizaciji Marmara fondacije iz Turske. Ovogodišnji Samit održan je online, a raniji predsjednik je u svom izlaganju, na panelu ’Savremeni pronicljivi čovjek - Nova ravnoteža moći, poštovanje i upravljanje’, saopštio:

Uvaženi dr Suver,
Dame i gospodo,
Dragi prijatelji,

Prije svega, želio bih izraziti svoje najveće poštovanje Marmara Fondaciji i njenom predsjedniku dr Akanu Suveru i poželjeti uspjeh ovom Samitu.

Suočavajući se s novom stvarnošću uzrokovanom pandemijom virusa Covid-19, iskoristio bi ovu priliku da ukažem na važnost brojnih i različitih aktivnosti koje je Marmara fondacija organizovala prethodnih mjeseci kako bi podigla svijest o borbi protiv ove pademije.

Ovaj Samit je dobro polazište za otvorenu raspravu. Uvjeren sam da će paneli imati zaključke korisne za prevladavanje izazova s kojima se svijet suočava u ovoj pandemiji.

Tema ovog Samita je svijet nakon koronavirusa i ravnoteža moći u globalizaciji, partnerstvo i upravljanje. Da bi razmišljali o budućnosti čovječanstva nakon koronavirusa, moramo se suočiti sa sadašnjosću i učiniti sve da se savlada ova užasna pandemija. Nažalost, hiljade života je izgubljeno, milioni su u opasnosti od virusa i treba učiniti sve da se sačuvaju ljudski životi.

Kritika međunarodnim organizacijama je veoma izražena, ali nam je pandemija nesumnjivo pokazala da je njihova uloga u našem globalnom društvu nezamjenljiva. Potrebne su nam jake Ujedinjene nacije da bi uspješno globalno djelovali. U prevladavanju pandemije potrebna nam je snaga i jedinstvo Svjetske zdravstvene organizacije. Potrebna nam je podrška Međunarodnog monetarnog fonda i Svjetske banke kako bismo pomogli nacionalnim ekonomijama da se oporave i obezbijede fiskalnu stabilnost.

Ove međunarodne organizacije takođe su nam neophodne u borbi protiv siromaštva, klimatskih promjena, zaštiti ljudskih prava, afirmaciji demokratije, mira i sigurnosti – u osnovi, za sve vrijednosti našeg života.

S obzirom na to, ovo ne smije biti vrijeme samostalnog djelovanja i uskih nacionalnih interesa, već globalnog partnerstva za opšte dobro. Tokom posljednjih 70 godina, kontinuirano izgrađujemo snažno, povezano i efikasno globalno društvo koje će biti garant razvoja.

Crna Gora je, od početka pandemije, slijedila preporuke Svjetske zdravstvene organizacije. Kako bi sarađivala u svim aktivnostima, Vlada Crne Gore osnovala je Nacionalno koordinaciono tijelo za zarazne bolesti. Kroz ovo tijelo obezbijeđena je vrlo uspješna saradnja sa brojnim državama i organizacijama u borbi protiv virusa. EU, Kina, SAD, Turska su među organizacijama i državama partnerima koje su nam pomogle u borbi protiv pandemije.

Kao što je konstatovano, još je rano razmišljati o svijetu nakon pandemije, ali uvjeren sam da će ovaj virus ubrzati proces reformi u mnogim svjetskim organizacijama.

Moramo još jednom pružiti priliku međunarodnoj solidarnosti, jedinstvu i saradnji koja će nas dovesti do održive budućnosti i napretka. Bez obzira koliko su snažni naši nacionalni interesi, ekonomije i regionalna saradnja, Covid-19 nam je pokazao koliko neophodno i nezamjenjivo globalno djelovanje.

Hvala na pažnji. opširnije
30.07.2020.

Raniji predsjednik Crne Gore Filip Vujanović na video konferenciji o Zapadnom Balkanu
Raniji predsjednik Crne Gore Filip Vujanović učestvovao je 30. jula 2020. na video konferenciji Zapadni Balkan: Suočavanje sa istorijskim izazovima i korišćenje potencijalnih prilika. Video konferenciju organizovala je Federacija univerzalnog mira (UPF), a pored ranijeg predsjednika Crne Gore Filipa Vujanovića panelisti su bili i raniji predsjednik Albanije Alfred Mojsiu, ranija v.d. predsjednica Srbije Nataša Mićić i raniji predsjednik Kosova Fatmir Sejdiu. U svom obraćanju, raniji predsjednik Crne Gore Filip Vujanović je saopštio:

Vaše ekselencije,
Dame i gospodo,
Dragi prijatelji,

Iskazujem zahvalnost UPF-u za organizaciju ove konferencije i posvećenost Zapadnom Balkanu, njegovim izazovima i odabiru najbolje budućnosti.

Živimo u vremenu u kome konferencije, posvećene bilo kojoj temi, treba da istaknu aktuelnu pandemiju Covid-19. Izražavajući žaljenje zbog gubitka stotina hiljada života, zbog milona oboljelih i onih koji su u opasnosti od pandemije, saopštimo uvjerenje da će je čovječanstvo savladati. Da će, takođe, prevazići ogromne ekonomske gubitke izazvane pandemijom, ali i iskoristiti sva iskustva pandemije da se zaštiti od svih globalnih izazova.

Pandemija Covid-19, jednako kao i globalni problemi održivog razvoja i zaštite od klimatskih promjena, potvrdili su nezamjenljivu ulogu multilateralizma. Koliko god da su pojedine države velike i moćne, koliko god da su pojedini regioni važni i uticajni, globalno partnerstvo i saradnja nemaju alternativu. Zato i globalne organizacije dobijaju na posebnoj vrijednosti, treba ih jačati i razvijati. Aktuelna pandemija je pokazala značaj Svjetske zdravstvene organizacije čije vrijednosti treba afirmisati, a slabosti otklanjati. Svi globalni problemi i izazovi potvrdili su vrijednost UN i potrebu da se obezbijedi veća efikasnost ove najvažnije globalne organizacije.

Sve ove globalne interese države Zapadnog Balkana moraju prihvatiti, a istorijska iskustva koristiti kao pouku za budućnost. Istorijska iskustva Zapadnog Balkana su i brojna i bolna. U prošlom vijeku region Zapadnog Balkana je prošao kroz dva balkanska, dva svjetska rata i užasni rat tokom raspada bivše Jugoslavije.

Istorija Zapadnog Balkana potvrđuje da mir nema alternativu. Potvrđuje da je dijalog najbolji način rješavanja otvorenih pitanja. Potvrđuje da su saradnja i partnerstvo uslov i garancija razvoja država Zapadnog Balkana i regiona u cijelini.

Svakako da je posebna vrijednost Zapadnog Balkana članstvo Crne Gore, Sjeverne Makedonije i Albanije u NATO alijansi, odlučnost Kosova da bude dio te Alijanse i članstvo Srbije i Bosne i Hercegovine njenom programu Partnerstva za mir.

Takođe je za Zapadni Balkan kapitalno vrijedna odlučnost država regiona da budu članice EU. Crna Gora je otvorila sva pregovaračka poglavlja. Srbija je otvorila šesnaest poglavlja, Sjeverna Makedonija i Albanija čekaju zeleno svijetlo da bi otpočele pristupne pregovore, Bosna i Hercegovina preduzela je neophodne korake u cilju dobijanja statusa kandidata za članstvo, a Kosovo pokazalo jasnu spremnost za evropske integracije. Zapadni Balkan nema puni prosperitet bez EU, niti je EU cjelovita bez Zapadnog Balkana.

Uz evropske i evroatlantske integracije, države Zapadnog Balkana trebalo bi da pojačaju regionalnu saradnju – saradnju u oblasti ekonomije, obrazovanja, kulture nauke, istraživanja i inivacija. Na to su se obavezale sporazumom sa EU, ali i brojnim regionalnim sporazumima i inicijativama. Među njima su najvažnije Berlinski proces, CEFTA i Proces saradnje Jugoistočne Evrope. Ali na to ih, prije svega i iznad svega, obavezuju pojedinačni i zajednički interes.

Na kraju, radi isticanja važnosti saradnje država Zapadnog Balkana osnovan je Podgorički klub, čiji su članovi učesnici ove konferencije. Članovi Kluba su raniji predsjednici i premijeri država Zapadnog Balkana i Hrvatske i Slovenije. Snažno podstičemo evropsku integraciju regije, istovremeno se zalažući za potrebu regionalne saradnje kroz jačanje veza u područjima od zajedničkog interesa. Odlučno ćemo nastaviti promovisati navedene vrijednosti i potrebu za saradnjom i dobrosusjedstvom. Uvjeren sam da budućnost Zapadnog Balkana podrazumijeva dublju povezanost i afirmaciju evropske i evroatlantske integracije.

Hvala na pažnji! opširnije
17.03.2020.

Saopštenje za javnost
Raniji predsjednik Crne Gore Filip Vujanović uputio je pismo predsjedniku Narodne Republike Kine Xi Jinpingu u kome se navodi:

"Vaša ekselencijo, Predsjedniče Xi Jinping

Koristim i ovu priliku da iskažem zadovoljstvo Vašom konstatacijom iz pisma, koje ste mi uputili, uoči okončanja mog mandata Predsjednika Crne Gore, da su tokom tog mandata crnogorsko-kineski odnosi bili na najvišem nivou u njihovoj istoriji.

U smislu Vašeg očekivanja da ću i nakon obavljanja predsjedničke dužnosti nastaviti da pratim i podržavam razvoj naših međudržavnih odnosa, želim da istaknem da sam u periodu od godinu dana više puta posjetio Narodnu Republiku Kinu i da sam posljednji put, boraveći početkom decembra 2019. godine, imao zadovoljstvo da čujem Vašu analizu i vrijednu viziju državne politike Narodne Republike Kine.

Iskazujući spremnost da doprinesem daljem razvoju naših međudržavnih odnosa, koristim ovu priliku da uputim izraze najvećeg poštovanja za donaciju Crnoj Gori Vaše države i naroda u povodu epidemije koronavirusa.

Uvažavajući veliki uspjeh Narodne Republike Kine u savlađivanju koronavirusa, upućujem Vam izraze najdubljeg poštovanja." opširnije
05.03.2020.

Sarajevo: Raniji predsjednik Crne Gore na Ekonomskom forumu BiH
Raniji predsjednik Crne Gore Filip Vujanović učestvovao je na Ekonomskom forumu BiH 2020. U svom obraćanju na panelu posvećenom ciljevima održivog razvoja i novom narativu za Zapadni Balkan 2030 raniji predsjednik Vujanović je saopštio:

Inicijalni razlog formiranja Podgoričkog kluba je bila podrška evropskoj integraciji i regionalnoj saradnji Zapadnog Balkana u oblastima koje su definisane strateškim dokumentima EU za naš region (Kredibilna strategija za Zapadni Balkan 2018, Deklaracija iz Sofije maj 2018.). To su oblasti: ekonomija, obrazovanje, kultura, nauka i istraživanje. Kroz ispunjavanje ovih ciljeva, Podgorički klub se čvrsto opredijelio i za afirmaciju Agende održivog razvoja UN 2030 i Strategiju 2020 Savjeta za regionalnu saradnju Procesa saradnje Jugoistočne Evrope.

Svojim programskim ciljevima, misijom i vizijom djelovanja, sublimiranim kroz koncept djelovanja „Novi narativ Zapadnog Balkana – Vizija 2030“, aktivnosti Podgoričkog kluba u potpunosti su okrenute budućnosti. Cilj kluba je da se kroz iskustvo članova učini odlučan iskorak i da se region oslobodi tereta prošlosti, koju je ovaj prostor dovoljno dugo živio i, nažalost, često bio njenim taocem.

Kroz nešto više od godinu dana djelovanja, Podgorički klub je kroz konkretne aktivnosti dao puni doprinos evropskoj integraciji. U Skoplju je, u junu 2019. održana Regionalna konferencija “EU Proširenje na raskršću”, kada smo pozvali Evropsku uniju na poštovanje „pravila igre“ u integracionom procesu i otvori pregovore sa Albanijom i Sjevernom Makedonijom.

Prethodno je, aprila 2019. u Ulcinju, u saradnji Podgoričkog kluba i Ministarstva nauke Crne Gore održan Forum „Nauka i inovacije Vizija 2030 za Zapadni Balkan“. Osim što su predstavljeni najbolji modeli saradnje u oblasti nauke, u završnim riječima i preporukama upućena je snažna podrška osnivanju Međunarodnog instituta za održive tehnologije na prostoru Jugoistočne Evrope (SEEIIST). Institut ima za cilj najsavremeniju kancer terapiju i biomedicinska istraživanja protonima i težim jonima, a Memorandum o pretpostavkama za njegovo formiranje potpisan je na Samitu Berlinskog procesa u Poznanju, 3 mjeseca nakon ulcinjskog Foruma.

Kroz podršku regionalnoj saradnji i sinhronizovanom djelovanju prema međunarodnoj zajednici, Zapadni Balkan jača svoju vidljivost i kredibilitet na međunarodnom planu. Pored toga, brže i efikasnije može odgovoriti izazovima na putu evropske integracije, a jednako tako i izazovima iz Agende UN 2030. Rezimirano, Podgorički klub djeluje u tri pravca, i to na regionalnom, evropskom i globalnom.

Analize usklađenosti procesa evropske integracije i ciljeva održivog razvoja iz Agende 2030 upravo pokazuju visok stepen komplementarnosti ova dva procesa. Čak 109 od 169 zadataka održivog razvoja, sadržanih u 17 ciljeva, povezani su sa evropskom integracijom. Dodamo li na to da je prioritet svakog strateškog dokumenta EU posvećenog integraciji Zapadnog Balkana podrška regionalnoj saradnji, zaključak je da Podgorički klub objedinjuje ova tri procesa i njihov je aktivan promoter. Samo prethodno navedene aktivnosti koje je organizovao Podgorički klub, na posredan ili neposredan način mogu se povezati sa najvećim brojem ciljeva održivog razvoja. opširnije
01.03.2020.

Raniji Predsjednik Crne Gore na Kopaonik Business Forumu
Raniji predsjednik Crne Gore Filip Vujanović učestvovao je na specijalnom panelu pod nazivom „Podgorički klub na KBF – Vizija Zapadnog Balkana 2030“. Panel je organizovan u sklopu 27. Kopaonik Business Foruma, u organizaciji Saveza ekonomista Srbije.

Pored ranijeg Predsjednika Crne Gore, ujedno predsjednika Podgoričkog kluba, na panelu su učestvovali članovi Podgoričkog kluba: Branko Crvenkovski, raniji predsjednik Makedonije, Alfred Moisiu raniji predsjednik Albanije, Mladen Ivanić, raniji predsjedavajući i član predsjedništva Bosne i Hercegovine, Mirko Cvetković raniji predsjednik Vlade Srbije i Zlatko Lagumdžija raniji predsjedavajući Vijeća ministara Bosne i Hercegovine. Panel je moderirao raniji ministar vanjskih poslova SCG i generalni sekretar RCC Goran Svilanović.

Raniji Predsjednik Crne Gore Filip Vujanović u svom izlaganju istakao je, između ostalog, da saradnju država Zapadnog Balkana u oblasti ekonomije, obrazovanja, kulture, nauke i istraživanja, kao oblastima od posebnog interesa, treba organizovati u skladu sa smjernicama koje se definišu na regionalnim platformama i mehanizmima, u saglasju sa Evropskom unijom. Podsjetio je na konstruktivnu ulogu Podgoričkog kluba, koji je u toku 2019. godine, uz podršku partnera realizovao dvije značajne aktivnosti: Naučni forum u Ulcinju i Regionalnu konferenciju u Skoplju. Naglasio je i da dobar okvir u ovom cilju predstavlja Samit Evropske unije i Zapadnog Balkana organizovan u Sofiji, 17. maja 2018. godine, kada je usvojena i Sofijska deklaracija. Raniji predsjednik Vujanović zaključio je da je najpovoljniji način za jačanje saradnje između država Zapadnog Balkana njihova zajednička koordinacija, koja ne ugrožava, već afirmiše ekonomski i ukupni prosperitet i suverenitet država Zapadnog Balkana.
opširnije
06.02.2020.

Raniji predsjednik Crne Gore u Seulu
Raniji predsjednik Crne Gore Filip Vujanović, učestvujući na "Svjetskom samitu 2020 - međuzavisnost, zajednički prosperitet i univerzalne vrijednosti", u Seulu, u Južnoj Koreji, sreo se sa više zvanica, među kojima sa ranijim generalnim sekretarom Ujedinjenih nacija Ban Ki Munom, ranijim predsjednikom Evropske komisije Žoze Manuelom Barosom i ranijim generalnim sekretarom NATO-a Andersom Rasmunsenom. opširnije
06.02.2020.

Seul: Raniji predsjednik Crne Gore Filip Vujanović na Svjetskom samitu 2020
Raniji predsjednik Crne Gore Filip Vujanović učestvuje na „Svjetskom samitu 2020 – međuzavisnost, zajednički prosperitet i univerzalne vrijednosti“, koji se održava u Seulu, u Južnoj Koreji. Pokrovitelj Samita je Federacija univerzalnog mira (UPF), međunarodna nevladina organizacija sa specijalnim statusom pri Ekonomsko-socijalnom savjetu UN-a, koja kroz univerzalnu vrijednost mira i dijaloga daje izuzetan doprinos rješavanju otvorenih međudržavnih, međetničkih i međuvjerskih pitanja.

Raniji predsjednik Vujanović učestvovao je na panelu posvećenom Zapadnom Balkanu, kroz Balkansku mirovnu inicijativu, pokrenutu od UPF-a. Pored ranijeg predsjednika Crne Gore panelu, čiji je moderator bio raniji američki ambasador Kristofer Hil, učestvovali su predsjedavajući UPF-a za Evropu i Srednji istok Kacumi Ocuka, raniji predsjednici Albanije Alfred Mojsiu i raniji predsjednik njene Vlade Vilson Ahmeti, raniji generalni sekretar NATO-a Anders Rasmusen, raniji predsjednik Vlade Švedske Karl Bild, predsjednik beogradskog Foruma za strateške studije i raniji poslanik u Narodnoj skupštini Srbije Neven Cvetičanin i predsjednik Foruma za evropske napredne studije iz Francuske Emanuel Dupuj.

Raniji predsjednik Crne Gore najprije je zahvalio UPF-u na inicijativi koja prepoznaje važnost mira na Zapadnom Balkanu. Napravio je retrospektivu ratnih sukoba na Balkanu iz XX vijeka i to od dva balkanska preko dva svjetska do posljednjeg u dezintegraciji bivše Jugoslavije i podsjetio na konstruktivnu ulogu Crne Gore. Ocijenio je da su kroz evroatlantske integracije - sa Crnom Gorom i Albanijom, kao članicama, Sjevernom Makedonijom koja će to uskiro biti, Srbijom i Bosnom i Hercegovinim, koje su u NATO-vom Partnerstvu za mir i Kosovom koje želi to članstvo, stvoreni uslovi za trajni mir. Na kraju je zaključio da bi u definisanju buduće saradnje, ali i rješavanju opterećujućih pitanja iz prošlosti trebalo imati međusobnog razumijevanja, poštovanja različitosti uz njegovanje dijaloga kao osnovnog instrumenta za ostvarivanje ovih ciljeva. opširnije
Prethodni
Predsjednik Crne Gore Filip Vujanović, Cetinje 20. maj 2013. godine

Himna Crne Gore

Himna Crne Gore

 

Da li podržavate stav Predsjednika da su ekonomska i socijalna pitanja prioritet Crne Gore
da
ne



Copyright 2003 © Predsjednik Crne Gore
Powered by Internet Crna Gora